Aangeraakt bewogen

Wandelen door het Limburgse heuvellandschap, dat is nog eens iets anders dan wandelen door een stadspark langs de Maas in Rotterdam, waar ik woon. Niet alleen omdat het heuvellandschap in het uiterste zuiden van ons land zoveel uitgestrekter, groener en stiller is, maar ook omdat de christelijke religie je daar om de zoveel kilometer tegemoetkomt. Nader je een kruispunt van landweggetjes of wandelpaden, dan kan het zomaar zijn dat een kruisbeeld je aandacht trekt. Jezus in gietijzer aan het kruis genageld, met of zonder doornenkroon. Een aantal weken terug, toen ik een paar dagen in het dorpje Vijlen was, zag ik er meerdere. Pasen was in aantocht, dus soms was het kruisbeeld opgeleukt met een mandje gekleurde eieren en gele veertjes. Het lijden als het ware toegedekt met kleurige zachtheid. 
 
Dan zie ik voor me hoe iemand uit een van de omliggende dorpen zich bekommert om dat kruisbeeld en het bloemenperkje, en misschien iedere dag wel even komt kijken of het er nog mooi bij staat, geen vogelpoep op het hoofd van de gekruisigde, geen afval onder zijn voeten. Ik zie voor me hoe diegene het beeld oppoetst, papieren afval van voorbijgangers tussen de bloemetjes vandaan vist, de aarde aanharkt en op zeer zonnige dagen water geeft. Telkens weer, even op en neer.
 
Verderop in het weiland zie ik schapen en lammetjes. Toepasselijk, want Pasen is onze vertaling van ‘Pascha’, en dat woord wordt in het Grieks gebruikt voor het geslachte paaslam. En zo wordt Christus door Paulus ‘ons Pascha’ genoemd, en valt Pasen opeens samen met de dood.
 
Ondertussen springen de lammetjes in de wei er nog onbevangen op los, met de hoge kerktoren van Vijlen op de achtergrond. Deze jonge wollige dieren herinneren je weer aan een Pasen als feest van opstanding. Het hoeft niet altijd te blijven zoals het is. Zoals theoloog Rochus Zuurmond het eens schreef: “De onmenselijkheid, het kwaad van onderdrukking en afpersing, heeft geen toekomst. Het veroordeelt zichzelf, gaat aan zichzelf ten gronde.” De dood van de Opgestane, die eerder is verdrukt, vernederd en afgeschreven, heeft niet het laatste woord.
 
Zie het lege graf in het evangelie van Marcus. Het lijkt een abrupt einde voor een verhaal dat eerder zoveel hoop en verwachting schept. Jezus, ‘de verlosser’, hij die juist mensen aan de rand van de samenleving in een nieuw licht zet. Een licht waarin de dood – dood in de Hebreeuwse betekenis van on-leven, een leven als doelloos en vruchteloos – wordt omgezet in een leven in verbondenheid met het goddelijke mysterie. Een leven in verbondenheid met de mensen om je heen en de aarde onder je voeten, en dus zinvol en vruchtbaar.
 
Waar het evangelie volgens Marcus oorspronkelijk zwijgt, pakken de andere drie evangelisten de draad weer op. Johannes vertelt over Maria van Magdala. Zij komt bij het graf van Jezus, ziet dat de steen voor de opening van het graf verdwenen is. Zij laat het er niet bij zitten, die afgewentelde steen. Vrouwen zijn in de evangeliën vaak de werkelijke zieners. Waar de mannen terug naar huis gaan, durft Maria van Magdala de leegte onder ogen te zien.
 
Waar leegte is, is ruimte. Die ruimte biedt nieuw zicht, en daarmee een kans om zich opnieuw te laten vullen. Met dat wat er werkelijk toe doet. Dat inzicht kan je toevallen. Zomaar. Dan wordt vasthouden loslaten, en dat kan waardevol zijn. Want waar vasthouden kan verstikken, geeft loslaten vaak lucht. Als ware het nieuwe adem – levensadem. Dan komen we op een pad met onverwachte wendingen ten goede. Ontmoetingen in verschillende hoedanigheden, iemand die je de weg wijst, of je iets te eten geeft als je trek hebt. Je de woorden schenkt die je zoekt, je een blik reikt op een nieuwe horizon, een nieuw perspectief. Soms langzaam en nog wat mistig, soms in een vlaag van één keer knipperen met de ogen. We stellen niet langer scherp op wat was, maar op wat zich aandient.
 
En zo wandel ik door het Limburgse heuvellandschap. Over landweggetjes, langs schitterende bomen. Ik zie vogels voor mij uit vliegen en ‘hoor’ een nieuw lied. ‘Dicht onder jouw vleugels, is daar weer nieuw zicht. Aangeraakt bewogen, in vrede en in licht.’
 
Richard van der Keur

Deze bijdrage is gepubliceerd in Vrije Ruimte nr.6, 2026, 
een uitgave van Vrijzinnig Westland, een samenwerkingsverband met  VVP Maasdijk en VVP Honselersdijk, Hervormde Wijkgemeente Oude Kerk Naaldwijk en Vrijzinnig Protestantse Wijkgemeente Uniekerk 's Gravenzande.

---